Aansluiten van een PV-omvormer op een kleinere
netaansluiting dan het omvormervermogen
Technische en normatieve beschouwing conform NEN
1010:2020
1. Situatieschets
Het komt steeds vaker voor dat het vermogen van een
PV-installatie groter is dan de beschikbare netaansluiting. Bijvoorbeeld:
Een
10 kW omvormer op een 1x35A netaansluiting (max. 8,05 kW)
Meerdere
omvormers van elk 3,6 kW, op een gezamenlijke aansluiting van 3x25A
Technisch gezien zijn er dan twee scenario’s:
Één
grote omvormer met hoger vermogen dan de netaansluiting
→ Beperkt teruglevering via softwarematige “power management”
Meerdere
kleinere omvormers, individueel correct beveiligd, maar gezamenlijk
boven de netcapaciteit
→ Totaalvermogen wordt softwarematig of via centrale regeling begrensd
2. Wat zegt de NEN 1010 hierover?
2.1 Overstroombeveiliging – verplicht
Artikel 433.1 (Beveiliging tegen overstroom):
“Installaties moeten beschermd zijn tegen overstroom.”
2.2 Selectiviteit – aanbeveling
Artikel 314.1:
“Waar mogelijk moet selectiviteit tussen
beveiligingsinrichtingen worden gerealiseerd.”
De
selectiviteit ten opzichte van de hoofdzekering van de netbeheerder
is geen verplichting, maar een aanbeveling.
In
de praktijk wordt het wél als best practice beschouwd — vooral bij
dynamisch gereguleerde installaties of bij gebruik van batterijen en
laadpalen.
2.3 Afstemming op netaansluiting
Artikel 712.312:
“De afstemming van het PV-vermogen op de capaciteit van
de aansluiting moet zodanig zijn dat overbelasting wordt voorkomen.”
2.4 Beveiliging van de DC- en AC-zijde
Artikel 712.433.1:
“De nominale stroom van de beveiligingselementen van de
PV-generator mag niet groter zijn dan de stroom van de bedrading of
toestellen.”
3. Praktische realisatie
3.1 Wat is toegestaan?
|
Situatie
|
Toegestaan?
|
Voorwaarden
|
|
1 grote omvormer > netcapaciteit
|
✅ Ja, mits softwarematig of
hardwarematig begrensd én met aanvullende overstroombeveiliging
|
Geen structurele overstroom, beveiliging vóór woning
mogelijk
|
|
Meerdere omvormers, som > netcapaciteit
|
✅ Ja, mits elk individueel
correct beveiligd én totaal begrensd
|
Power management en/of overstroombeveiliging noodzakelijk
|
3.2 Aanvullende beveiliging: Rem-automaat of
netoverstroombeveiliging
Wanneer de som van het omvormervermogen groter is dan de
netcapaciteit, is het sterk aanbevolen (soms feitelijk noodzakelijk) om:
Een overstroombeveiliging
vóór de koppeling met de netbeheerder op te nemen
Eventueel
ook een beveiliging vóór de woningverdeler om te voorkomen dat
woningverbruik + teruglevering de netaansluiting overbelast
💡 Veel installateurs
passen dit toe als "load guard" of via een meet- en
schakelmodule (bijv.
Victron
ESS met grid meter, SMA Home Manager, SolarEdge limiter, etc.)
4. Samenvatting
|
Onderwerp
|
Verplicht?
|
Toelichting
|
|
Overstroombeveiliging omvormer
|
✅ Ja
|
Iedere omvormer moet thermisch en stroomtechnisch
beveiligd zijn
|
|
Begrenzing totaalvermogen bij te kleine aansluiting
|
✅ Ja
|
Mag softwarematig, maar systeem moet fail-safe zijn
|
|
Selectiviteit t.o.v. hoofdzekering netbeheerder
|
❌ Nee (aanbeveling)
|
Wordt aanbevolen om lokale afschakeling mogelijk te maken
|
|
Extra
rem- of load guard vóór woning
|
⚠️ Aanbevolen / vaak vereist in
de praktijk
|
Zeker bij overgedimensioneerde systemen of inspectieplicht
(Scope 12)
|
5. Praktische uitwerking
1.
Wij zullen als eerste vaststellen wat het
praktische maximale vermogen van de zonnestroom installatie is. Hierop wordt de
omvormer geprogrammeerd begrenst. Stel dat de omvormer een 33kW exemplaar is
maar blijkt dat het opgewekte vermogen nooit meer is dan 24 kW, zal dit laatste
hard in de omvormer worden geprogrammeerd.
2.
De zonnestroom configuratie zal worden
uitgebreid met een bijpassende netmeter nabij de netaansluiting. De meter en de
omvormer vormen dan een eenheid die zichzelf dynamisch zal begrenzen op het maximale
vermogen van de netaansluiting. Dmv documentatie en bestikkering van de
omvormer en verdeler zal dit duidelijk worden gemaakt.
3.
Om te voldoen aan de eisen die de NEN1010
voorschrijft zal de groepenkast een apart deel moeten krijgen waarin overstroom
beveiliging wordt geregeld. Zowel aan de netzijde als aan de woningzijde wordt
een remautomaat geplaatst. Geadviseerd wordt om een laadpaal hier aan te
sluiten omdat deze nu of in de toekomst vermogens van 22kW moet kunnen gaan
bieden.
4.
De Victron thuisbatterij zal ook met deze
gegevens worden geprogrammeerd en zal anticiperen op de totale vermogens maar de
beide regelingen (PV zonnestroom of Victron) moeten onafhankelijk van elkaar
kunnen werken ivm fail-safe.